Konseya Ewropayê

Konseya Ewropayê (bi îngilîzî: Council of Europe), rêxistineke navneteweyî ya mafên mirovane. Rêxistin, ji bo demokrasî, parastina mafên mirovan û ji bo parastina rêgeza dadgehî ya Ewropa yê, piştê şerê duyemîn ya cîhanê di sala 1949an de hate damezrandin.[1]  Dadgeha Mafên Mirovan ya Ewropayê girdayê Konseya Ewropayê ye.[2]

Council of Europe (blue).svg

Dîroka rêxistinêBiguherîne

Fikra Konseya Ewrûpa dema ku hêj şerê cîhanê ya duyemîn dewam dikir, ji aliyê Winston Churchill ve di 4ê Avrêla sala 1943an de di axaftina radyoyeke de hate ziman. Churchill biştê sê salan, di sala 1946an de li Zanîngeha Zûrîhê di axavtinek de vê ramanê dubare dike û anî ziman ku jibo yekîtiya Dewletên Ewropî hewcedariya konseyeke heye.[3] Piştê sê salan di 5ê gulana 1949an ji aliyê deh welat, Belçîka, Keyaniya Yekbûyî, Danîmarka, Fransa, Hollanda, Îrlenda, Swêd, Îtalya, Lûksembûrg û Norwêc ve bi avakirina navenda xwe li bajarê Strasbourgê, peymana damezrandina Konseya Ewropayê pejirandin.

Welatên endamBiguherîne

Rêxistin di 5ê Gulana sala 1949an de ji aliyê 10 welaten ve hate avakirin û endamên yekem ev deh welatin.

  Belçîka

  Keyaniya Yekbûyî

  Danîmarka

  Fransa

  Holenda

  Îrlenda

  Swêd

  Îtalya

  Lûksembûrg

  Norwêc

welatên ku li gorî dîroka beşdar bûne

 
Nexşeya welatên endam ya Konseya Ewropayê

Endamên Konseya Ewropayê

Yewnanistan 9ê tebaxa 1949

Tirkiye 9ê tebaxa 1949

Îzlanda 7ê adara 1950

Elmanya 13ê tîrmeha 1950

Awisturya 16ê avrêla 1956

Qibrîs 24ê gulana 1961

Swîsre 6ê gulana 1961

Malta 29ê Avrêla 1965

Portugal 22 Îlona 1976

Spanya 24ê Mijdara 1977

Lîhtenştayn 23ê Mijdara 1978

San Marîno 16ê Mijdara 1988

Fînlenda 5ê Gulana 1989

Macarîstan 6ê Mijdar 1990

Polonya 26ê Sermawezê, 1991

Bulgarîstan 7ê Gulana 1992

Estonya 14ê Gulana 1993

Lîtvanya 14ê Gulana 1993

Slovenya 14ê Gulana 1993

Komara Çek 30ê Hezîrana 1993

Slovakya 30ê hezîrana 1993

Romanya 7ê Cotmeha 1993

Andora 10ê Mijdara 1994

Letonya 10ê Sibata 1995

Albanya 13ê Tîrmeha 1995

Moldova 13ê Tîrmeh 1995

Makedonya 9ê Sermaweza 1995

Ukrayna 9ê Sermawezê, 1995

Rûsya 28ê Sibata 1996

Kroatya 6 Mijdara 1996

Gurcîstan 27ê Avrêla 1999

Azerbêycan 25 Rêbendana 2001

Ermenîstan 25 Rêbendana 2001

Bosnîa 24ê Avrêla 2002

Serbîstan 3ê Avrêla 2003

Monako 5ê Cotmeha 2004

Welatên xwedî mafên çavdêrên Komîteya Wezîrên Konseya Ewropa yê

Welatên xwedî mafên çavdêrên Meclîsa Parlamanê ya Konseya Ewropayê

ÇavkanîBiguherîne

  1. "Did you know?". The Council of Europe in brief (in îngilîzî). Retrieved 2020-05-30.
  2. "Profile: The Council of Europe" (in îngilîzî). 2010-12-11. Retrieved 2020-05-30.
  3. Onedio.com. "Avrupa Birliği ile Karıştırmayalım: 9 Madde ile Avrupa Konseyi Nedir?". Onedio (in Turkish). Retrieved 2020-05-30.CS1 maint: Unrecognized language (link)