Cudahiya di navbera guhertoyên "Nisêbîn" de

12 bayt hatine jêbirin ,  berî 6 salan
B
Guherandina Haco hat betal kirin, vegerand guhartoya dawî ya MikaelF
B (Guherandina Haco hat betal kirin, vegerand guhartoya dawî ya MikaelF)
| lon_deg = 41 | lon_min = 13 | lon_sec = 3 | lon_dir = Rh
}}
'''Nisêbîn''' (ji yewnanî: Νίσιβις, ''Nísivis'', ''Nísibis'') navçeyeke bajarê Mêrdînê ye. Navçeya Nisêbînê li başûrê bajarê [[Mêrdîn]]ê ye û li kêleka sînorê [[Başûrê Rojavaya Kurdistanê]] ye. Navçe li ser [[ReyaRiya Hevrîşm]] e ku ji Edenê tê û ber bi [[Başûrê Kurdistanê]] ve diçe. Gelê navçeyê bi piranî debara xwe bi çandiniya genim, nîsk, nok, ceh, pembo dike. Hebûna riya hevrîşm jî ji bo gelê navçeyê hatineke aborî tîne. Hemû kamyonên ku dê derbasî Başûrê Kurdistanê û [[Îraq]]ê bibin di Nisêbînê re derbas dibin û ev yek ji bo gelê bajêr hatineke aborî ye.
 
Navçeya Nisêbînê di dîrokê de bi sed salan serbixwe maye û ji aliyê mîrên kurdan ve hatiye parastin.
== Di dîrokê de Nisêbîn ==
 
Her gelî, her qewmî li gora xwe û di serdema xwe de navek li vî bajerîbajarî kirine. Di nav gelêxalkê de weke ''Welatê"welatê Şahmaran''" ji hatiya bi nav kirin. Çanda [[Şahmaran]] têde mezinmazin bi cîhbicih e. [[Sumerî|Sumeriyan]] gotine ''Nirbo'', [[Babîlî|Babîliyan]] gotiye ''Aramîs-Nîsîbîs'', [[Hûrî]]-[[Mîtanî|Mîtaniyan]] jê re gotine ''Nabila-Kengê'' an jî ''Nas û bîna'', [[Asûrî|Aşûriyan]] gotine ''Meppîn-Suba'', [[Suryanî|Suryaniyan]] gotine ''Nasibîna-Sarbo'', [[Sasanî|Sasaniyan]] gotine ''Ahvaz'', [[Ereb]]an nav lê kirine ''Nasîbeyn'' û Osmaniyan jî gotine Nisêbîn.
 
Nisêbîn şahidê dîrokeke kevnar e. Gelek Şêxşêx, Siltansiltan û serleşkerên navdar tê re derbas bûne û şopên xwe lê hiştine. Nimuneyek ji dîroka Nisêbînê ya kevnar, [[Girnewas]] e. Di encama kolanên demdirêj de arkeologan li Girnewas, xwe gihandine bermahiyênbermayiyên dîroka berî zayînê bi heft hezar salan. Di roja me de jî gelek nexwêşnexweş ji bo saxbûnê xwe davêjin ber dergeha Girnewas û paçên xwe yên rengo rengo li dara serê gir girê didin. Yê ku paçekî bi darê ve girê bide dikare paçekî jî jê veke û li destê xwe girê bide da ku xwe ji [[qeda û bela|qeda û belayê]] biparêze.
Gelek gerokên navdar û alimên mezin bûne mêvanên Nisêbînê û di nivîsên xwe de pesnê bajêr û bereketa deşta Mêrdînê dane.
 
Yek ji van aliman [[Ibn Cubeyr]] e ku di sala 1148 an de çûye serdana Nisêbînê û piştre di geştnameya xwe de ev gotinên jêrîn li ser Nisêbînê nivîsîne: ''Bajêr“Bajar ji derve ve ciwan, ji hundir ve kevnar e, xwediyê dîmenekî bedew e. Hêja ye ku mirov bibêje paşî û pêşiya bajêr bi keskayîyeke zumrutî û gûlgul û kulîlkênkulîlkan xemiliye. Bax û bostan û fêkî lê pir e, cîhekîcihekî xwêşexweşe ji bo kêf û seyranê''seyranê“.
 
== Dibistana Nisêbînê ==
 
Piştî belavbûna ola [[Xirîstiyanîxirîstiyanî|Xiristiyaniyêxiristiyaniyê]] li bajêr zanîngeheke ku hemû zanistên wê demê fêr dikirin hate damezirandin (326'an ji aliyê [[Mar Yaqûb]] û şagirdê wî [[Mar Efram]] ve). Li gor belgeyenbelgeyên dîrokî di dibistana Nisêbînê de 2000 xwendekarî dixwend û destûr û rêziknameyeke dibistanê jî hebû.
 
== Taybetmendiyên bajêr ==
 
Jinên deqandî, bi kiras û xeftenênxeftanên xwe yên rengîn vî bajerêbajarê deştê dixemilînin. Ew bi qasî dîroka bajêr xemgîn, serbilind û bi bereket in.
 
Pira herî navdar ya bajêr [[Pira Eleman]] e, ku li sêrser [[çemê Nisêbînê]] an ji [[Cexcex]] ({{bi-tr|Çağ-Çağ}}) di dest pêkadestpêka salên 1900 de ji aliyê [[Elman]]an ve hatiye çêkirin û navê wê maye ''Pîra Eleman“pira ''Eleman“.
 
Her wiha meqamê [[Salmanê Farisî]], keleh û xirbeyenxirbeyên [[Marîn]]ê, keşîşxaneyên Mar Yaqûb, Mar Bobî, Mar Abraham, Qesra Belek, Xerabê Baba, [[Qijleya Nisêbînê]], Tirbeya Pîr Kemal û ZêwiyaZiyareta Noka çendek ji cihên kevnar yên bajêr û derûdorêderdora bajêr in û hêjayî dîtinê ne.
 
== Gundên Nisêbînê ==
60.640

guhartin